نگاهی به کتاب های حوزه معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات

 | تاریخ ارسال: 1403/2/29 | 
با توجه به شروع نمایشگاه بین المللی کتاب تهران در این تحلیل و گزارش ما سعی داریم که کتاب های مربوط به حوزه رشته معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات را که محصول دیگر انتشارات هست را مورد بررسی قرار دهیم و نشان دهیم که ناشران در طی سال ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۳ چه کتاب هایی را به علاقه مندان این رشته تقدیم کرده اند.
در ابتدا توضیحی در رابطه با این رشته به شما خواهیم داد:
این رشته حوزه ای میان رشته ای (Interdisciplinary) است که ترکیبی از علوم ارتباطات علوم اجتماعی و فرهنگ شناسی را دربر می گیرد با توجه به گستردگی رشته از پژوهش و تولید، دانش سیاستگذاری فرهنگی تا تولیدات رسانه ای مواردی است که می تواند موضوع این رشته محسوب شود از نگاهی دیگر مطالعه این میان رشته را می توان در چهار سطح دانشی پیگیری کرد:
۱- سطح بنیادین
۲- سطح کلان
۳- سطح میانی
۴- سطح خرد
در سطح بنیادین
با هدف مکتب سازی و نظریه پردازی نسبت واقعی و حقیقی این سه حوزه واکاوی می شود. در سطح کلان با هدف تمدن سازی و آینده پژوهی ارتباط اسلام فرهنگ و ارتباطات مورد بررسی قرار می گیرد. در سطح میانی نیز با هدف نظام سازی مسائل و مشکلات جمهوری اسلامی در حوزه مشترک سه مفهوم کشف و حل می شود و در نهایت در سطح خرد با هدف تبلیغ اسلامی مهارت های عملیاتی فرهنگی ارتباطی آموزش داده می شود.
از همین رو با توجه به ویژگی ها و مزیت های این رشته از جمله جدید و میان رشته ای بودن، مساله محوری توانایی تلفیق حوزه نظری و عملی موفقیت و آینده شغلی شما در رشته وابسته به علاقه اهتمام خلاقیت و تلاش خود شما خواهد بود.


دانشگاه امام حسین علیه السلام
دانشگاه امام حسین علیه السلام در این سال تنها به انتشار سه کتاب در این حوزه بسنده کرد.
عنوان کتاب اول: دولت مجازی به نویسندگی دکتر سجاد چیت فروش عضو هیئت علمی دانشگاه امام حسین علیه السلام و دکتر احسان فرزانه دانش آموخته دکتری اندیشه سیاسی دانشگاه تهران و به بررسی انتقادی تاثیر فضای مجازی در دولت جمهوری اسلامی ایران پرداخته است. این کتاب دارای سه فصل است که در فصل اول به نقش فضای مجازی در تحولات فرهنگی و اجتماعی، در فصل دوم به نقش فضای مجازی در تحول ساختار و کارکرد های دولت و فصل سوم هم نتیجه گیری پرداخته است. انقلاب اطلاعاتی و توسعه ی روزافزون اینترنت اشکال عاملیت اجتماعی اقتصادی، سیاسی و فرهنگی را در سرتاسر جهان از جمله در جمهوری اسلامی ایران - تغییر داده است. متناسب با اهمیت این پدیده در ایران نیز در سال های اخیر پژوهش های زیادی در خصوص تأثیر فضای مجازی بر امور و مسائل گوناگون اجتماعی و فرهنگی صورت گرفته است؛ اما آنچه تا حدود زیادی مغفول مانده و اثر حاضر درصدد پرداختن بدان است نسبت گسترش فضای مجازی و تحولات دولت جمهوری اسلامی ایران است. در اثر حاضر تأثیر فضای مجازی بر تحول ساختاری و کارکردهای سیاسی اقتصادی، اجرایی و نظامی - امنیتی دولت بطور مبسوط مورد بحث و تبیین قرار گرفته است. در پژوهش حاضر ، از (نظریه انتقادی) در حوزه رسانه های جدید و روش تبار شناسی استفاده شده است. در این چارچوب نظری، قدرت و دانش رابطه ای متقابل و ناگسستنی با یکدیگر دارند و روابط قدرت از طریق موازنه نیروهای اجتماعی - فرهنگی نوع آرایش افکار عمومی اقتصاد سیاسی جامعه و نحوه انتظام فنی و تکنولوژیک امور برقرار می شود و کلیت وضعیت اجتماعی را در یک دوره تاریخی مشخص می سازد.
عنوان کتاب دوم: هک انسان، بررسی راهبردهایی برای امنیت شناختی و سایبری ذهنی به نویسندگی رائف میووایز و ترجمه دکتر حسین ظفری ؛ صاحب کرسی تخصصی آینده پژوهی بحران و هیئت علمی دانشگاه جامع امام حسین علیه السلام و سعید محمدی کاکاوند پژوهشگر مدیریت بحران و جنگ شناختی. این کتاب در پانزده فصل نوشته شده و هدف اصلی کتاب حاضر ایجاد شناخت درباره چگونگی هک کردن ذهن انسان از سوی افراد و سازمان هاست. در این کتاب درباره چگونگی تشخیص محتوا و تعاملاتی که عمدتاً با هدف تأثیرگذاری ترغیب یا حتی وادار کردن افراد به کارهایی برخلاف تمایلات آن ها صورت می گیرد اطلاعاتی ارائه گردد. این کتاب راهنمایی عملی برای کسانی است که می خواهند توانایی خود را در تشخیص فریب افراد سازمان ها و نهادها و پیشگیری از آن توسعه دهند. هدف اصلی کتاب حاضر ایجاد شناخت درباره چگونگی هک کردن ذهن انسان از سوی افراد و سازمان هاست. در این کتاب درباره چگونگی تشخیص محتوا و تعاملاتی که عمدتا ترغیب یا حتی وارد کردن افراد به کارهایی بر خلاف تمایلات آن ها صورت می گیرد، اطلاعاتی ارائه گردیده است. این کتاب توجه ویژه ای به کاوش مهندسی اجتماعی دارد. در این راستا باید گفت که هک کردن ذهن انسان شامل جمع آوری، تجزیه و تحلیل و استفاده از اطلاعات شخصی توسط سازمان های قانونی می باشد که غالبا بدون شفافیت صورت می پذیرد؛ بنابراین ما این موضوع را مورد بررسی قرار خواهیم داد که چرا بسیاری از سازمان ها به جمع آوری داده های شخصی افراد علامند هستند و چگونه از آن ها استفاده می کنند و نهادهای نظارتی در سراسر جهان برای کنترل این موارد چه کاری انجام می دهند؟.
این کتاب توجه ویژه ای به کاوش مهندسی اجتماعی دارد در این راستا باید گفت که هک کردن ذهن انسان شامل جمع آوری تجزیه و تحلیل و استفاده سازمان های قانونی از اطلاعات شخصی است که غالباً بدون شفافیت صورت می پذیرد.
عنوان کتاب سوم: جنگ سیاسی مدرن شیوه های معاصر و پیامد های محتمل به نویسندگی لیندا رابینسون و ترجمه آقایان هادی تاجیک و احسان محمدی منیع. این کتاب در نه فصل نگاشته شده است. از نظر نویسندگان کتاب جنگ سیاسی مدرن جنگ های سیاسی، ترکیبی از دیپلماسی سیاسی - اقتصادی و دیپلماسی نظامی هستند و دولت ها در هر منطقه ای با توجه به بستر خاص ژئوپلتیکیشان به نحوی متفاوت آن ها را بازی می کنند جنگ سیاسی بیشتر بر رویه جنگ نرم متمرکز است تا جنگ سخت در جنگ سیاسی از تمام ابزارهای قدرت ملی از جمله ابزارهای دیپلماتیک، اطلاعاتی نظامی و اقتصادی جهت پیشبرد اهداف سیاسی استفاده می شود. منتهی الیه جنگ، سیاسی مجموعه راهکنش هایی قرار دارد که جهت تضعیف وبراندازی نرم دولت های متخاصم تئوریزه می شوند. این تیم تحقیقاتی با استفاده از منابع اولیه مبانی عقیدتی و نظری ویژه جنگ سیاسی و اقدامات با ابزارهای غالب مورد استفاده توسط آن در روسیه ایران و دولت اسلامی در عراق و شام (داعش) و همچنین اقدامات مشترک امروزی که ممکن است شکل مشابهی از جنگ مشترک تلقی شود را شناسایی کرده است. این تحقیق همچنین توانایی بازیگران غیر دولتی در اجرای این نوع جنگ را مورد بررسی قرار داده است. در مطالعات موردی برای روسیه، ایران و داعش، تمام ابزارهای موجود برای این بازیگران در قالب ساختار رایج دیپلماتیک ،اطلاعاتی نظامی و اقتصادی بکار رفته به صورت کامل در نظر گرفته است با توجه بیشتر به مناطقی مانند سرویس های سایبری و اطلاعاتی که از آن ها برای انجام فعالیت هایی برای به دست آوردن نفوذ یا تضعیف، بی ثبات سازی، براندازی و سرنگونی دولت ها بدون توسل به جنگ استفاده شده است. معیارهای انتخاب مورد مشمول انتخاب دو بازیگر دولتی و دو بازیگر غیر دولتی بود. تصمیم مبنی بر تمرکز بروی روسیه و ایران - هر دو شامل فعالیت های برجسته در اینجا شد و به این معنی که نامزد برجسته دیگر، چین نمی تواند در آن گنجانده شود. در حالی که چین نیز نمونه بارز بسیاری از این شیوه ها در نظر گرفته می شود، دامنه مطالعه تعداد موارد را به دو مورد دولتی و یک مورد غیر دولتی محدود کرده است. منابع انتخاب شده شامل حال چین می شوند و تیم تحقیق توصیه می کند که یک مطالعه عمیق از شیوه های کنونی جنگ سیاسی برای تکمیل این کار انجام شود تصمیم به تمرکز بر روی بازیگران غیر دولتی به عنوان بخشی از این مطالعه تمایل به مشاهده جنگ سیاسی را به عنوان صرفاً بخشی از بازیگران دولتی اصلاح می کند. این کتاب را از آن جهت می توانیم یک آثار مربوط به این رشته بدانیم که در هر فصل با مطالعه موردی جوامع و گروه های مورد نظر به نوع استفاده آن ها از رسانه در جهت نیل به اهداف پرداخته است.

انتشارات روزنامه ایران
این انتشارات هم در این سال به نشر سه کتاب در این حوزه بسنده کرده است.
عنوان کتاب اول: سایه رسانه بر سبک زندگی که به بازخوانی سریال های سه دهه پس از انقلاب اسلامی می پردازد. این کتاب به نویسندگی دکتر هادی اسماعیلی و با مقدمه ای از دکتر افروغ و در پنج فصل به نگارش درآمده است. کتاب پیش‌رو به دلیل وجه بافتی و فرامتنی و بازتابندگی پررنگ آن، اطلاعات خـوب و درک نسبتا جامعی از روند سیاست‌های اقتصادی، سیاسی و فرهنگی تأثیرگذار بر شکل و محتوای سریال‌های تولیدشده در سه دهه پس از انقلاب اسلامی در اختیار خواننده قرار می‌دهد؛ سریال‌هایی که به نوبه خود و در برهه‌های مورد مطالعه، در واقع به‌گونه‌ای بازتولیدکننده سیاست‌های مزبور است. به عبارت دیگر می‌توان این گونه به داوری نشست که خواسته و ناخواسته، مستقیم و غیرمستقیم، سریال‌های تلویزیونی با تغییر سیاست‌های حاکم، دگرگونی می‌پذیرند. آنچه اثر دکتر هـادی اسماعیلی را بارز می‌نماید قلم شجاعانه و بی‌تکلف و غیرمتظاهرانه و برخلاف موج غالب رسانه است. باورهای او به ارزش‌ها و آرمان‌های بالقوه و بالفعل انقلاب اسلامی مانع نشده است تا از درک و تحلیل برخی فاصله‌گیری‌ها از آرمان‌ها، ولو در قالب دفاع از آن ها، غافل شود و نویسنده به خوبی کتاب را پرسش کلیدی خادمیت یا مخدومیت فرهنگ در عرصه تولیدات و محصولات فرهنگی را پایان می برد. آنچه اثر دکتر هادی اسماعیلی را قطع نظر از مضامین و مدعای مورد بحث و مواجهه نظام یافته و هماهنگ با پرسش اصلی بارز می نماید قلم شجاعانه و بی تکلف و غیر متظاهرانه و برخلاف موج غالب رسانه است. با توجه به چنین نگاهی در سطح کلان که در این کتاب موجود است، به ما کمک می کند تا بتوانیم بسترهای لازم برای سیاست گذاری فرهنگی در زمینه سبک زندگی را در حیطه تولیدات تلویزیونی بدست آوریم. برای نمونه در پی بازخوانی سریال های دهه ۱۳۶۰ شاهد انعکاس آرمان گرایی اجتماعی در سریال «آینه» به کارگردانی غلامحسین لطفی خواهیم بود مجموعه ای از داستان های مختلف که در سال ۱۳۶۴ تولید و در هر یک از آن ها سعی شد با پرداختن به مسائل خانوادگی، عموم معضلاتی که جامعه ایران در دهه ۱۳۶۰ با آن مواجه بود مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد.
عنوان کتاب دوم: مدیریت رسانه ای بازارهای فرهنگی به نویسندگی آقای رایتز و ترجمه آقای دلیری در پانزده فصل به مبانی، کارکرد، استراتژی های مدیریت رسانه ای و مدل های کسب و کار در صنعت رسانه سینما، تلویزیون، موسیقی و بازی پرداخته است. کتاب «مدیریت رسانه ای بازارهای فرهنگی با هدف کمک به مدیریت کسب و کار به نگارش درآمده است. برند دبیلو ویرتس با توجه به ضرورت آموزش عالی یکپارچه در مدیریت بازرگانی دوره هایی را در پانزده فصل ارائه می دهد که آگاهی از آن الزامات بازارهای رسانه ای نوبنیان و در حال رشد است. توضیح و معرفی جامع از کارکردهای رسانه و معرفی مدل و الگوها در بازارهای مختلف به خوبی نیاز هر مخاطب و علاقمند را اقناع می کند. کتاب پیش رو را می توان واحد درسی دانشگاهی به زبان روان بیان کرد که کنجکاوی خوانش آن را در هر مخاطبی بیدار می کند. هدف این کتاب کمک به مبحث مدیریت رسانه از منظر کسب و کار در کسب و کارهای فرعنگی و رسانه ای است. کتاب قصد دارد که برخی مفاهیم جدید را در حوزه مدیریت رسانه بشکافد و نسبت آن ها را با تحولات فناورانه و رسانه ای کلان نشان بدهد. مدیریت رسانه پیش از این که یک علم باشد، اکنون راهکار و ابزاری برای جامعه جدید رسانه ای و کسب و کار دیجیتالی است. امروزه تقریبا تمام کسانی که در زمینه دیجیتال مارکتینگ یا استراتژی محتوا و بازاریابی محتوایی فعالیت می کنند، فعال حوزه رسانه محسوب می شوند، حتی اگر چنین تعبیری را صریحا در مورد خود به کار نبرند. مدیریت رسانه به مطالعه سازمان های رسانه ای و مدیریت و راهبردی رسانه درسازمان ها و بنگاه ها و تشکیلات کسب و کارها می پردازد. بر همین اساس دنیای رسانه نقش مهمی در پیشرفت کسب و کارها ایفا می کند به طوری که موفقیت بنگاه های تجاری در گروی شناخت درست رسانه است.
عنوان کتاب سوم: خبرنگاری کاربردی به نویسندگی آقایان هریس و اسپارک و با ترجمه آقای روغنی در شانزده فصل با هدف استفاده خبرنگاران و گزارشگران جوان رسانه های جمعی و دانشجویان این رشته تالیف و ترجمه شده است. با این حال خبرنگاران مجرب نیز می توانند از آن بهره مند شوند. همچنین نگاه کاربردی و عمل گرایانه نویسندگان مجرب که در سال های فعالیت خبرنگاری خود کسب کرده اند در این کتاب گردآوری شده که کمک ارزشمندی به خبرنگاران جوان تازه کار است تا با بهره گرفتن از این تجربیات در مسیر تکامل حرفه ای قدم بردارند. موضوعات عمومی و نکات حرفه ای که نویسندگان به آن پرداخته اند بر اساس تجربیات عملی است.

انتشارات خبرگزاری فارس
این انتشارات که خود سردمدار کتاب های مربوط به حوزه رسانه است مجموعه سه کتابی را با هدف تولیدات رسانه ای مانند تدوین مستندسازی منتشر کرده است. این سه کتاب را از آن جهت می توانیم یک مجموعه بنامیم که نویسنده آن تنها یک فرد است و کتب را در یک فاصله زمانی خیلی کم و پشت سرهم نوشته است.
عنوان کتاب اول: معماری رویا، تدوین: هنر ساختمان سازی در سینما به نویسندگی آقای فرهاد دوانقی در پنج بخش به نگارش در آمده و در آن مبانی، اصول، تکنیک و سبک شناسی و کاربرد های این فن را توضیح داده است. این کتاب حاصل ساعت ها مطالعه، تماشا و تحلیل فیلم هاست، پلان به پلان با دقتی عمیق. خواندن نقد و تحلیل های تخصصی فیلم های شاخص سینمای کلاسیک و معاصر، بخشی از مسیر نگارش این کتاب بوده است. در این کتاب امکان کاوش در عمق هنر تدوین برای مخاطب وجود دارد. از زیبایی شناسی و هارمونی تصاویر گرفته تا پیچیدگی های روایت داستان و ساختاردهی به احساسات و هدف این کتاب ایجاد یک پیوند معنادار و عمیق میان اصول زیبایی شناسی و تکنیک های تدوین است.
عنوان کتاب دوم: چراغ افکار(هنر و علم تولید محتوای خلاق) به نویسندگی آقای فرهاد دوانقی که در پنج فصل و هر کدام از فصول به چندین بخش می پردازد. در بخش های مختلف به موضوعاتی همچون استراتژی نوشتن، تحقیق و جمع آوری اطلاعات، نحوه ساختار دهی محتوا، بهینه سازی برای موتورهای جستجو و استفاده از رسانه های چند گانه پرداخته است. در این کتاب به ویژگی های یک محتوای استاندارد پرداخته و مسیرهایی برای تولید آن را به مخاطب نشان داده است. این کتاب مفاهیم اساسی و راهنمایی های عملی را در خصوص نحوه تولید محتوا ارائه می دهد. ویژگی های کتاب حاضر شامل موارد زیر می باشد:
۱. راهنمای عملی
۲.پوشش گسترده اطلاعات مربوطه
۳. مثال ها و نمونه های عملی
۴. به روز رسانی با تغییرات فناوری
۵.پشتیبانی از مخاطبان مختلف
۶. سبک نوشتاری قابل فهم و جذاب
۷. این کتاب حاصل تعداد زیادی پژوهش است.

عنوان کتاب سوم: آموخته های مستندسازی (تجربه، تکنیک ها و راهنمایی های گام به گام) در هشت فصل به اهمیت، تاریخچه، مبانی، نوع نگارش و فیلمبرداری و بقیه تکنیک های مربوط تولید یک مستند استاندارد و جذاب پرداخته است. هدف اصلی این کتاب، ارائه یک راهنمای جامع و کاربردی است برای هدایت و آموزش افراد مبتدی در این زمینه به سمت حرفه ای شدن با استفاده از دانش و تجربه های علمی در زمینه مورد نظر است. به علاوه در این کتاب با تکنیک های جدید و نوینی که در عصر دیجیتال و فناوری قرار دارد، آشنا می شوید.

محسن اسکندری دانشجوی معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات

کلیدواژه ها: دانشگاه مرجع | دانشگاه امام صادق(علیه السلام) | دانشگاه مرجع اسلامی | دانشجو | اساتید | |



CAPTCHA

دفعات مشاهده: 575 بار   |   دفعات چاپ: 24 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر