مجموعه کتب منتشره دانشگاه امام صادق علیه السلام درباره زندگی و سیره امام رضا علیه السلام

 | تاریخ ارسال: ۱۳۹۹/۴/۱۰ | 
به گزارش روابط عمومی دانشگاه امام صادق علیه السلام، ابعاد مختلف زندگی و آموزه های امام رضا علیه السلام و تعالیم والای رضوی در مسیر کاربرد عملی از آموزه های آن حضرت در ابعاد مختلف زندگی و در راستای جستن تعادل میان وحی و عقل مورد توجه پژوهشگران دانشگاه امام صادق علیه السلام بوده است.
در ایام ولادت باسعادت امام هشتم حضرت علی بن موسی الرضا علیه السلام، مجموعه کتب منتشره در دانشگاه امام صادق علیه السلام پیرامون سیره آن حضرت، معرفی می گردد.
 
ابعاد شخصیت و زندگی حضرت امام رضا علیه السلام (دوره دو جلدی)
زیر نظر: دکتر احمد پاکتچی/ به اهتمام: دکتر مرتضی سلمان نژاد
جلد اول
این کتاب، مجموعه ای از تلاش های پژوهشگران در خصوص ابعاد مختلف زندگی و آموزه های امام رضا علیه السلام است که مقالاتی مستقل از پژوهشگران مختلف است که هر یک با توجه به موضوع، و با لحاظ تخصصی که دارند گزیده شده اند و در مجموع هدف آن است که پژوهشی یکپارچه و هدفمند، در چارچوب یک طرح نظام یافته ارائه شود که بتواند ما را در راستای استفاده از تعالیم والای رضوی هم در مسیر کاربرد عملی از آموزه های آن حضرت در ابعاد مختلف زندگی و هم در راستای جستن تعادل میان وحی و عقل، و ایجاد پلی میان معارف دینی و دانش های عرفی یاری رساند، دو امر مهمی که هر دو از نیازهای اساسی برای مسلمان عصر امروزی است.

این کتاب جلد اول از مجموعه مقالات جشنواره بین المللی امام رضا علیه السلام می باشد که فصول ۱ تا ۱۲ را در بر گرفته است. عناوین این فصول به شرح زیر می باشد:
فصل۱. گذری بر زندگی امام رضا علیه السلام

فصل۲. نیم نگاهی به راویان امام رضاعلیه السلام: در این مقاله در مورد پیشینه راوی شناسی امام رضاعلیه السلام؛ اصحاب امام رضاعلیه السلام در رجال برقی؛ اصحاب امام رضاعلیه السلام در رجال طوسی؛ راویان امام رضاعلیه السلام در تحقیقات متأخر؛ اصحاب امام رضاعلیه السلام از نظر جغرافیایی؛ اصناف راویان؛ خادمان امام رضاعلیه السلام؛ راویان مذاهب مختلف؛ فقهای اصحاب امام رضاعلیه السلام و راویان پر روایت از امام رضاعلیه السلام بحث شده است.

فصل۳. جایگاه امام رضا علیه السلام در ادبیات، سیره نگاری و مناقب نگاری... : این مقاله در پی آن است تا با بررسی فراگیر سده های متقدم و میانه هجری، در گام نخست آثار مرتبط با شخصیت، زندگانی و معجزات حضرت رضا علیه السلام را معرفی کند؛ سپس به مهم ترین متون مناقب نگاری و تاریخی که در آنجا به طور عینی و یا ظنی ـ درباره متونی که فعلاً در دست نیست ـ بخشی به حضرت رضاعلیه السلام اختصاص داده شده است، بپردازد.

فصل۴. اندیشه سیاسی در تعالیم امام رضاعلیه السلام: در این مقاله در مورد سیاست و اصل امامت؛ مفهوم امام مفترض الطاعه؛ حق اهل بیتعلیه السلام در حکومت؛ جماعت شیعه و مصالح آن؛ نسبت جماعت شیعه با سلطان؛ سیاست و صلاح امت؛ عدل و انسجام امت و وظایف حاکم مستقر بحث شده است.

فصل۵. جایگاه امت واحده در آموزه های امام رضاعلیه السلام: در این مقاله در مورد علل تفرقه در عصر امامعلیه السلام؛ مذهب سازی و دینی سازی ؛ رحمت انگاشتن اختلاف امت؛ راهکارها در احادیث امام رضا(ع)؛ نقش پیروی سنت در انسجام امت؛ سلوک فرد و انسجام امت و سرنوشت مشترک امت بحث شده است.

فصل۶. امام رضاعلیه السلام و جریان های داخلی امامیه: این مقاله به تعامل امام رضاعلیه السلام با تمامی فرقه های شیعی که از زمان امام باقرعلیه السلام به بعد به وجود آمده اند پرداخته است. نخست به پرشمارترین گروه یعنی پیروان امام رضاعلیه السلام که «قطعیه» نام گرفتند اشاره شده و در اثناء آن به جریان های فکری موجود در میان آنها سخن به میان آمده است. سپس به فرقه واقفیه اشاره شده و انواع مواجهات امام بیان شده است. آنگاه به دو فرقه اسماعیلیه و فطحیه و سرانجام به غلات و مفوضه پرداخته شده است.

فصل۷. سیری در منظومه تربیتی - اخلاقی امام رضاعلیه السلام: در این مقاله در مورد مفهوم شناسی سیره؛ واژه شناسی اخلاق؛ مفهوم شناسی تربیت؛ شخصیت الهی امام رضاعلیه السلام؛ سیره تربیتی رضوی؛ تربیت قبل از ولادت فرزند؛ لزوم ازدواج با همسر صالحه و صالح؛ اهتمام به ایام بارداری؛ تربیت بعد از ولادت؛ بوسیدن فرزند؛ توسعه مادی برای عیال (زن و فرزند)؛ گفتن اذان و اقامه در گوش های نوزاد؛ حق بهره مندی از نام نیک؛ تربیت در دوره نوجوانی و جوانی؛ حق تکریم و احترام جوان و نوجوان؛ تعامل منطقی با جوان و نوجوان؛ نظارت و هدایت نوجوان؛ آموزش اعتماد به نفس و خوداتکایی؛ سیره تربیتی ـ عبادی امام رضاعلیه السلام؛ اهتمام جدی به نماز؛ نماز در اول وقت؛ نماز جماعت؛ تهجّد و سجده های طولانی؛ تربیت با روزه داری؛ تربیت اخلاقی؛ رعایت ادب در همنشینی با دیگران؛ تواضع؛ سخاوت و گشاده دستی؛ حسن ضیافت و اهتمام به جایگاه عمل و تلاش و نقش تقوی بحث شده است.

فصل۸. ادیان دیگر با رویکردی رضوی: در مقاله حاضر تلاش شده است تا ابزارها و مبانی رویکرد امام رضاعلیه السلام و گونه های مختلف مواجهه ایشان با دیگر ادیان مورد بررسی قرار گیرد.

فصل۹. جایگاه امام رضاعلیه السلام در علوم قرآنی و تفسیر: واکاوی روایات رضوی، به جهت تبیین جایگاه امام رضاعلیه السلام در علوم قرآنی و تفسیر و تأثیر آموزه های حضرت بر مباحث علوم قرآنی و تفسیر از اهداف نگارش این مقاله است.

فصل۱۰. کوشش های امام رضاعلیه السلام در بسط حدیث و علوم آن: این هدف بررسی کوشش های امام رضاعلیه السلام در بسط حدیث و علوم آن به سئوالات زیر پاسخ می دهد: روش هایی که امام رضاعلیه السلام در مدت امامت خود در حفظ و نشر حدیث داشته اند، چیست؟ با توجه به نقش علوم حدیث در آسیب شناسی حدیث، اصول و مبانی کدامیک از علوم حدیث را می توان در تعالیم آن حضرت پی جویی نمود؟

فصل۱۱. پزشکی دین مدار در منظر رضوی: در مقاله حاضر تلاش شده است تا ضمن بررسی ریشه های دانش رضوی، دو سطحِ مفاهیم نظری و مفاهیم عملی در پزشکی آن بزرگوار مورد واکاوی قرار گیرد.

فصل۱۲. رمز و رمزپردازی،در کلام امام علی بن موسی الرضاعلیه السلام: این مقاله در مورد رمز و رمزپردازی،در کلام امام علی بن موسی الرضاعلیه السلام به بحث و بررسی پرداخته است.
 
جلد دوم
این کتاب جلد دوم از مجموعه مقالات جشنواره بین المللی امام رضا علیه السلام می باشد که فصول ۱۳ تا ۲۵ را در بر گرفته است. عناوین این فصول به شرح زیر می باشد:

فصل۱۳. امام رضاعلیه السلام ، کلام و مسائل کلامی عصر. این فصل ناظر بر دیدگاه های کلامی ایشان است که البته در مقام مرزبندی عقیدتی با آراء متغایر و متقابل مطرح در آن عصر بوده است و شامل طیف وسیعی از اعتقادات می شود از جمله توحید و نفی تشبیه، صفات الهی؛ مبحث اختیار و عدل؛ کلام الهی و خلق قرآن ولی پیش از ورود به اصل مباحث باید به بستر تاریخی و وضعیت کلام پیش از/ و همزمان با عصر حضرت رضا و نیز روش تعلیم کلامی ایشان اشاره ای داشت.

فصل۱۴. امام رضا علیه السلام و مسائل اصول فقه: در مقالۀ حاضر کوشش شده است تا دیدگاه های اصولی منقول از امام رضا علیه السلام از خلال روایات حضرت استخراج و سپس در چارچوب گفتمان آن عصر و چالش های عصری تبیین گردد.

فصل۱۵. امام رضا علیه السلام و دانش فقه: در مقاله حاضر، روش پژوهش روش فقاهتی نیست، بلکه روش تاریخی است و در پیاده سازی این روش، دو رویکرد مهم در مد نظر بوده است؛ نخست این که فارغ از تعارض رخ داده در روایات، خودِ گفتمان و فضای گفتمانی که آن اقوال متعارض را پدید آورده است، مورد تکیه قرار گیرد و دیگر این که بر اساس رویکردی انسجام گرا، کوشش شده است تا تصویری برخوردار از انسجام درونی، و هم سازگاری بیرونی با دیگر پذیرفته ها از تاریخ فقه، ارائه گردد.

فصل۱۶. معرفت شناسی فضیلت: فضیلت ها و رذیلت های معرفتی در روایات رضوی: در این مقاله ابتدا برخی از فضایل و رذایل معرفتی که در روایات اسلامی مورد توجه بوده نام برده خواهد شد و سپس، آن دسته از فضایل و رذایل معرفتی که در روایات امام رضاعلیه السلام آمده توضیح داده می شود. برای وصول به نکات بخش اصلی مقاله، جوامع حدیثی از جمله بحار الانوار مجلسی بررسی شده است. در ذکر روایات علاوه بر روایاتی که راوی از آن حضرت نقل کرده، روایاتی که آن حضرت از اجداد طاهرین خود نقل کرده اند نیز مطمع نظر بوده است.

فصل۱۷. اخلاق و نظام اخلاقی در مکتب علی بن موسی الرضاعلیه السلام: در این مقاله درباره اخلاق و زهد در آینه رفتار حضرت امام رضاعلیه السلام بحث شده است

فصل۱۸. امام رضاعلیه السلام و گفتمان امامت: تحلیل گفتمانی: در آن مقاله، برخی از اصول حاکم بر کشف گفتمان امامان معصوم علیهم السلام، و به طور کلی نقشه راه پژوهش در این گونه موارد مورد بحث قرار گرفت. در همین رابطه تلاش گردید که دوره های سیاسی- اجتماعی و گفتمان های امامان معصومعلیه السلام حاکم بر این دوره ها، که در اینجا به ۹ دوره تقسیم شده است، بیان گردد.

فصل۱۹. امام رضا علیه السلام و جریان تصوف و عرفان: در این مقاله در مورد شکل گیری نهضت زهد در عصر امام صادق علیه السلام؛ امام موسی کاظم علیه السلام و جریان تصوف؛ ارتباط معروف کرخی با امام رضا علیه السلام؛ محدثان صوفی بر گرد امام رضا علیه السلام؛ تقیه و زهد امام رضا علیه السلام؛ فتوت و رأفت امام رضا علیه السلام؛ نقل قول سلمی و قشیری از حضرت رضا علیه السلام؛ دو نمونه از معارف عرفانی امام رضا علیه السلام یا حکمت رضویه و مکاشفات رضویه مورد بررسی قرار گرفته است.

فصل۲۰. تعامل امام رضاعلیه السلام با مهم ترین جریان های فکری ـ کلامی غیرشیعی: در این مقاله در مورد مباحث مربوط به خلافت و امامت؛ مقابله با خلافت سنی از طریق تبیین امامت شیعی؛ تقابل با جریان خلافت از طریق مباحث مصداقی؛ بحث تشبیه و تنزیه؛ مبحث جبر و اختیار؛ مباحث ایمان؛ گفتمان خلق قرآن و جریان زهد و تصوف بحث شده است.

فصل۲۱. امام رضا علیه السلام در میراث زیدیه: در این مقاله مباحث زیر بررسی شده است: زندگی نامۀ امام رضاعلیه السلام در کتب زیدیه؛ توجه به مضجع و زیارت حضرت رضا علیه السلام؛ جایگاه دینی و علمی حضرت رضا علیه السلام از منظر زیدیه؛ دیدگاه زیدیه دربارۀ رویکردهای سیاسی امام رضا علیه السلام؛ زیدیان و مسأله ولایت عهدی امام رضا علیه السلام؛ جایگاه حدیثی - رجالی امام رضا علیه السلام؛ اهمیت روایات رضوی در میان زیدیه؛ جایگاه صحیفه الرضاعلیه السلام نزد زیدیه و توجه به اقوال و سیرۀ عملی امام رضاعلیه السلام.

فصل۲۲. مناسبات دوسویۀ امام رضا علیه السلام و جریانهای زیدیه: در این مقاله ابتدا به موضع گیری های امام رضاعلیه السلام در قبال فرقۀ زیدیه اشاره شده که در آن میان، دیدگاه حضرت در مورد سران زیدیه و موضع ایشان درباره قیام هایی با گرایش های زیدی، نمود بیشتری پیدا کرده است. سپس با اشاره به تعامل زیدیان با حضرت رضا علیه السلام، آن را با تقسیم زمانی به پیش و پس از ولایت عهدی به بحث گذاشته شده است.

فصل۲۳. امام رضا علیه السلام و پدیدۀ استناد و ارجاع: در این مقاله در مورد استناد مبتنی بر عقل و لسان؛ استناد مبتنی بر قرآن کریم؛ استناد به کتب مقدس ادیان و استناد مبتنی بر احادیث بررسی شده است.

فصل ۲۴: ارزیابی آثار منتسب به امام رضاعلیه السلام: این مقاله در مورد مسند الرضاعلیه السلام، الرساله الذهبیه یا طب الرضاعلیه السلام، فقه الرضاعلیه السلام به بحث و بررسی پرداخته است.

فصل۲۵. گزارش تاریخی- گونه شناختی از آثار دوره های متأخر پیرامون امام رضا علیه السلام: این مقاله آثار دوره های متأخر پیرامون امام رضاعلیه السلام را مورد بررسی قرار داده است.

 
جستاری در ادعیه رضویه با تکیه بر «الصحیفه الرضویه الجامعه»
مجموعه مقالات به اهتمام دکتر مرتضی سلمان نژاد
یکی از مهم ترین منابعی که آموزه های اصیل اهل بیت (علیهم السلام) را در خود جای داده است، ادعیه مأثور از ایشان است. اهل بیت(علیهم السلام) به منظور انتقال معارف اصیل به شیعیان خود، به شایستگی از زبان دعا و مناجات با پروردگار عالم بهره گرفته اند که نمونه بارز آن صحیفه سجادیه است. از مجموعه های ارزشمندی که ادعیه مأثور امامان معصوم(علیهم السلام) را در خود گردآورده است، «الصحیفه الرضویه» است که حاوی دعاهای منقول از امام رضا(علیه السلام) و امامان(علیه السلام) پس از آن حضرت است که به همت آیت الله سیدمحمدباقر موحد ابطحی گردآوری شده است.

مجموعه مقالات «جستاری در ادعیه رضویه با تکیه بر الصحیفه الرضویه الجامعه» که به طور عمده حاصل پژوهش جمعی از اساتید رشته الهیات و معارف اسلامی است، کوششی در جهت معرفی ابعاد گوناگون این کتاب ارزشمند است. با تأمل در هر یک از مقالات این مجموعه دریچه ای پیش روی خواننده باز خواهد شد تا از آن منظر شخصیت علمی و معرفتی حضرات معصومین، امام رضا(علیه السلام) و ابناء الرضا(علیهم السلام) بهتر شناخته شود.

برخی از مقالات این مجموعه عبارتند از: «اعتبارسنجی منابع و اسناد ادعیه رضوی در کتاب الصحیفهالرضویهالجامعه، تحلیل محتوای ادعیه رضویه، صحیفه سجادیه و صحیفه رضویه در آیینه تطبیق، مفهوم زیارت و جایگاه آن در فرهنگ اسلامی، ادیان و فرق در صحیفه رضویه، وحدت امت با محوریت سنت نبوی(صلی الله علیه و آله) در ادعیه رضوی، معارف توحیدی در صحیفه رضویه و زیارات امام رضا(علیه السلام)، معاد در صحیفه رضویه، امامت در الصحیفهالرضویهالجامعه، فضایل و رذایل معرفتی؛ نگاهی معرفت شناختی به روایات رضوی، کاربرد آیات قرآن کریم در ادعیه صحیفه رضویه جایگاه و فلسفه زیارت قبور درآیات و روایات و گونه شناسی توسّل در الصحیفهالرضویهالجامعه».
 
از دیگر مقالات کتاب: «معناشناسی مفهوم فرج در ادعیه ابی الحسن الرضا(علیه السلام) مبتنی بر متن الصحیفهالرضویهالجامعه، بازتاب شرایط سیاسی ـ اجتماعی در ادعیه رضویه، تخلق به اخلاق الهی در ادعیه صحیفه الرضویه، جلوه های «امامت» در ادعیه حضرت علی بن موسی الرضا(علیه السلام)، گونه شناسی صلوات در ادعیه الصحیفهالرضویهالجامعه، زیباشناسی ادعیه صحیفه رضویه از منظر علم بدیع، سبک شناسی أدعیه صحیفه رضویه، بررسی مبانی قرآنی حرز در کتاب الصحیفهالرضویهالجامعه، جستاری بر صور خیال در ادعیه و اذکار رضوی، روابط بینامتنی قرآن کریم با دعاهای «الصحیفهالرضویهالجامعه»، جایگاه توسل از نگاه امام رضا(علیه السلام) در کتاب الصحیفهالرضویهالجامعه و تحلیل متنی دعای هفتم صحیفه رضویه» هستند.

 
علاقه مندان جهت تهیه این کتاب ها می توانند به تارنمای کتاب صادق به نشانی http://ketabesadiq.ir/ مراجعه نمایند.

کلیدواژه ها: سیره و زندگانی امام رضا علیه السلام | دانشگاه امام صادق علیه السلام | مجموعه کتب و مقالات |



CAPTCHA

مطالب مشابه


دفعات مشاهده: 2539 بار   |   دفعات چاپ: 10 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر