| تاریخ ارسال: 1399/6/15 |
به همت معاونت پژوهشی دانشکده الهیات، معارف اسلامی و ارشاد و با مشارکت انجمن علمی دانشکده، سخنرانی علمی با موضوع «تحلیل گفتمان احادیث امام صادق علیه السلام در حوزه اختلاف قرائات» با ارائه آقای دکتر محمد عترت دوست (عضو هیأت علمی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی) در روز سه شنبه ۱۸ شهریور ۹۹ از ساعت ۱۶ الی ۱۸ به صورت مجازی برگزار گردید.
در این جلسه، آقای دکتر عترت دوست در ۴ قسمت، مطالب خویش را ارائه دادند. ذیلا به اهم موارد مطرح شده در این جلسه اشاره می گردد:
قسمت اول: آشنایی با روش تحلیل گفتمان؛ در این روش به مرئی سازی زوایای مختلف متن و استنباط مقاصد نویسنده پرداخته شده و بیان می شود که چه کسی، درباره چه چیزی، در چه مکانی، در چه زمانی، برای چه مخاطبی این مطلب را بیان کرده است. کارکردهای مهم روش تحلیل گفتمان در فهم متون دینی را می توان در موارد زیر خلاصه نمود:
• بسط ساختاری دانش؛ که شامل بررسی سوژه مورد نظر در یک جغرافیای بزرگتر و بررسی رابطه میان سوژه با دیگر سوژه های مطرح می تواند باشد
• نشان دادن رابطه بین نویسنده، متن و خواننده
• روشن ساختن ساختار عمیق و پیچیده تولید متن؛ (جریان تولید گفتمان)
• نشان دادن تأثیر بافت متن (واحدهای زبانی، محیط بلافصل مربوطه و کل نظام زبانی) و بافت موقعیتی آن (عوامل اجتماعی، فرهنگی، سیاسی، تاریخی و شناختی) بر گفتمان
• نشان دادن موقعیت و زمینه های خاص تولید کننده گفتمان؛ (زمینه های تولید گفتمان)
• نشان دادن بی ثباتی معنا؛ (فرایندهای تحوّل معنا)
• آشکار ساختن رابطه بین متن و ایدئولوژی؛ (تشخیص میزان وابستگی متن به گفتمان)
قسمت دوم: آشنایی با جریانهای قرائی قرن دوم هجری قمری؛ ۴ جریان کلی وجود دارد:
۱- جریان مدینه محوری ۲- جریان نحو محوری ۳- جریان مصحف مداری ۴- جریان اهل بیت(ع) محوری
قسمت سوم: توجه به نقش خاص اهل بیت(ع) در مسئله قرائات قرآنی؛ در این زمینه، باید توجهی ویژه به نقش امام علی(ع) و حسنین(ع) و همچنین صادقین(ع) شود. بررسی مسأله اختلاف قرائات با توجه به ائمه معصوم علیهم السلام از طریق آموزش معارف قرآنی با قرائت صحیح آن، تربیت شاگردان و مفسران قرآنی و مقابله با جریانات و تفکرات انحرافی قابل پیجویی است.
قسمت چهارم: در بخش پایانی این سخنرانی علمی، به نقش غلات در جریان اختلاف قرائات پرداخته شد و جوانب آن مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت.
در این جلسه، آقای دکتر عترت دوست در ۴ قسمت، مطالب خویش را ارائه دادند. ذیلا به اهم موارد مطرح شده در این جلسه اشاره می گردد:
قسمت اول: آشنایی با روش تحلیل گفتمان؛ در این روش به مرئی سازی زوایای مختلف متن و استنباط مقاصد نویسنده پرداخته شده و بیان می شود که چه کسی، درباره چه چیزی، در چه مکانی، در چه زمانی، برای چه مخاطبی این مطلب را بیان کرده است. کارکردهای مهم روش تحلیل گفتمان در فهم متون دینی را می توان در موارد زیر خلاصه نمود:
• بسط ساختاری دانش؛ که شامل بررسی سوژه مورد نظر در یک جغرافیای بزرگتر و بررسی رابطه میان سوژه با دیگر سوژه های مطرح می تواند باشد
• نشان دادن رابطه بین نویسنده، متن و خواننده
• روشن ساختن ساختار عمیق و پیچیده تولید متن؛ (جریان تولید گفتمان)
• نشان دادن تأثیر بافت متن (واحدهای زبانی، محیط بلافصل مربوطه و کل نظام زبانی) و بافت موقعیتی آن (عوامل اجتماعی، فرهنگی، سیاسی، تاریخی و شناختی) بر گفتمان
• نشان دادن موقعیت و زمینه های خاص تولید کننده گفتمان؛ (زمینه های تولید گفتمان)
• نشان دادن بی ثباتی معنا؛ (فرایندهای تحوّل معنا)
• آشکار ساختن رابطه بین متن و ایدئولوژی؛ (تشخیص میزان وابستگی متن به گفتمان)
قسمت دوم: آشنایی با جریانهای قرائی قرن دوم هجری قمری؛ ۴ جریان کلی وجود دارد:
۱- جریان مدینه محوری ۲- جریان نحو محوری ۳- جریان مصحف مداری ۴- جریان اهل بیت(ع) محوری
قسمت سوم: توجه به نقش خاص اهل بیت(ع) در مسئله قرائات قرآنی؛ در این زمینه، باید توجهی ویژه به نقش امام علی(ع) و حسنین(ع) و همچنین صادقین(ع) شود. بررسی مسأله اختلاف قرائات با توجه به ائمه معصوم علیهم السلام از طریق آموزش معارف قرآنی با قرائت صحیح آن، تربیت شاگردان و مفسران قرآنی و مقابله با جریانات و تفکرات انحرافی قابل پیجویی است.
قسمت چهارم: در بخش پایانی این سخنرانی علمی، به نقش غلات در جریان اختلاف قرائات پرداخته شد و جوانب آن مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت.
مطالب مشابه
دفعات مشاهده: 681 بار |
دفعات چاپ: 170 بار |
دفعات ارسال به دیگران: 0 بار |
0 نظر