گزارش پیشرفت راهبردهای کلان ابلاغی مقام معظم رهبری(مدظله العالی) در حوزه آموزش

 | تاریخ ارسال: 1402/3/9 | 

گزارش پیشرفت راهبردهای کلان ابلاغی  مقام معظم رهبری(مدظله العالی) در حوزه آموزش
 


پس از رحلت جانسوز حضرت آیت الله مهدوی کنی(رحمه الله علیه)، باانتصاب اعضای محترم هیات امنای جامعه الامام الصادق(علیه السلام) در ۲۵ خرداد ۱۳۹۴ توسط رهبر معظم انقلاب(مدظله العالی) و ابلاغ دوازده راهبردِ کلانِ ده ساله برای این مجموعه علمی و فرهنگی، به عنوان دانشگاهی که خط مشی های کلان آن توسط ولی امر مسلمین تعیین می شود، توجه و انتظار ویژه رهبر امت اسلامی از این مجموعه نشان داده شد.

در آستانه هشتمین سالگرد ابلاغ راهبردها، یعنی در سال ۱۴۰۲،  به انتشار گزارش های عملیاتی سازی راهبردها و مضامین راهبردی می‌پردازیم.



 

راهبردهای حوزه آموزش که گزارش پیشرفت آنها ارائه خواهد شد، عبارتند از:






راهبرد دوم: کوشش مضاعف به منظور سوق دادن متوازن توانمندی‌های دانشگاه به سمت تربیت نیروی درجه یک برای نظام در عرصه‌های علمی و مدیریتی و همچنین تولید علوم انسانی اسلامی در دو حوزه نظری و کاربردی

راهبرد سوم: بازمهندسی سرفصل‌ها، برنامه‌ها و متون درسی دانشگاه امام صادق (علیه السلام) در کلیه مقاطع تحصیلی، با هدف متوازن‌سازی بیشتر محتوا و حجم آن همچنین تلاش مضاعف به‌منظور به‌روزسازی آن در جهت پاسخگویی به نیازهای نوظهور انقلاب و نظام اسلامی

راهبرد چهارم: ارتقای کیفیت فعالیت‌های آموزشی دانشگاه و گنجاندن فعالیت‌های هدفمند مطالعاتی و پژوهشی در بطن آموزش با هدف عمق‌بخشی به فرایند تحصیلی

راهبرد هفتم: گسترش کمی تحصیلات در مقاطع دکتری و فوق دکتری در رشته‌ها و میان رشته‌ای‌های متنوع و جذاب با هدف ادامه تحصیل دانش آموختگان در دانشگاه
 

این راهبردهای ذکر شده دارای هفت مضمون هستند:







۱. تربیت نیروی درجه یک علمی (راهبرد دوم)

۲. تربیت نیروی درجه یک مدیریتی (راهبرد دوم)

۳. بازمهندسی سرفصل ها و برنامه های درسی (راهبرد سوم)

۴. بازمهندسی متون درسی (راهبرد سوم)

۵. ارتقای کیفیت فعالیت های آموزشی (راهبرد چهارم)

۶. گسترش کمی تحصیلات در مقطع دکتری و ایجاد میان‌رشته‌ای های متنوع و جذاب (راهبرد هفتم)

۷. هیات علمی توانمند و پرانگیزه (راهبردهای ۷،۵،۴،۳،۲و۸)

و ما در ادامه، به بررسی میزان تحقق هرکدام از مضامینِ ذکر شده خواهیم پرداخت.
 

 


 


تربیت نیروی درجه یک علمی
 

یکی از مضامین مستخرج از راهبرد دوم، تربیت نیروی درجه یک علمی است. این مضمون در نقشه‌ راهبردهای دانشگاه در دسته اهداف اصلی قرار می‌گیرد که به نحوی تفسیرکننده چشم‌انداز دانشگاه (مرجعیت علمی) است.
از اقدامات اجرایی مهم جهت تحقق این مضمون راهبردی می توان موارد زیر را برشمرد:
الف) حمایت از دانشجویان و اساتید برجسته در عرصه های علمی که در قالب اعطای تسهیلات و مشوق های مختلف مالی و غیرمالی
ب) شناسایی دانشجویان نخبه و توانمند در عرصه های نظری

برای ارزیابی این مضمون، می‌توان شاخص های زیر را مورد سنجش و ارزیابی قرار داد:

۱) دانشجویان برگزیده در المپیادهای علمی دانشجویی
۲) تعداد دانش آموختگان برگزیده در جشنواره ملی پایان نامه های برتر دینی و قرآنی
۳) دانش‌آموختگان برگزیده در کتاب سال جوانان
۴) دانش‌آموختگان برگزیده در جشنواره بین المللی فارابی
۵) دانش‌آموختگان شاغل به عنوان هیات علمی دانشگاه‌ها
۶) درصد قبولی دانش‌آموختگان کارشناسی ارشد دانشگاه ها در دکتری
۷) تعداد رتبه های برتر ( اول تا سوم ) در کنکور دکتری

مسئول محوری تحقق راهبرد دوم، معاون آموزش و تحصیلات تکمیلی است.
 
 
در تصویر فوق جداول و نمودار شاخص‌های ارزیابی«تربیت نیروی درجه یک علمی» نشان داده شده است.
جهت مشاهده‌ی اطلاعات تفصیلی هرکدام از شاخص‌ها، می‌توانید روی عناوین زیر کلیک نمایید:

 
یکی دیگر از مضامین مستخرج از راهبرد دوم، تربیت نیروی درجه یک مدیریتی است. این مضمون در نقشه راهبردهای دانشگاه در دسته اهداف اصلی قرار می‌گیرد که به نحوی تفسیرکننده چشم‌انداز دانشگاه (مرجعیت علمی) است. به جهت ارزیابی این مضمون، می‌توان میزان حضور اساتید و دانش‌آموختگان دانشگاه در عرصه‌های مدیریتی کشور را سنجید.

از اقدامات اجرایی مهم جهت تحقق این مضمون راهبردی می توان موارد زیر را برشمرد:
الف) تصویب اساسنامه مرکز آموزش‌های آزاد و بین‌الملل
ب) برگزاری دوره‌های پرورش قوه مدیریتی
ج) ارتباط با نهادهای دولتی جهت آشنایی با فضای مدیریتی آن‌ها
د) برگزاری کارگاه‌های مسئله‌شناسی در حوزه‌‍‍‌های مختلف

 

برای ارزیابی این مضمون، می‌توان وضعیت دانش‌آموختگان و اعضای هیات علمی دانشگاه در سطوح ارشد مدیریتی( مدیرکل به بالا ) را مورد سنجش و ارزیابی قرار داد که در تصویر فوق، به این موضوع پرداخته شده است.
جهت مشاهده اطلاعات تفصیلی از دانش‌آموختگان شاغل در سطوح ارشد مدیریتی کشور، روی لینک زیر کلیک نمایید:
دانش آموختگان شاخص مدیریتی
 
 
 
 

بازمهندسی سرفصل ها و برنامه های درسی

 

یکی از مضامین مستخرج از راهبرد سوم، بازمهندسی سرفصل‌ها و برنامه‌های درسی است. هر رشته/گرایشی مبتنی بر یک «برنامه درسی» بوده که به تایید وزارت علوم رسیده است. طراحی و تدوین «برنامه‌های درسی» و «بازنگری و به‌روز رسانی» آنها از کارهای مهم دانشگاه‌های پیشرو می‌باشد.

در تدوین و بازنگری برنامه‌های درسی باید ملاحظات مختلفی را در نظر گرفت که طبق راهبردهای ابلاغی، مهمترین آنها عبارت است از:
۱) تناسب با نیازهای نظام و انقلاب
۲) به‌روز بودن
۳) تناسب بین حجم و محتوا

در راستای اجرایی سازی این مضمون راهبردی، اقداماتی انجام شد که عبارتند از:
الف) تسهیل فرآیندهای درونی مرتبط با بازمهندسی (تقلیل فرآیند از ۱۰ مرحله به ۴ مرحله)
ب) ابلاغ اختیارات لازم در این خصوص به گروه‌های آموزشی
ج) تدوین چارچوب ارزیابی اولویت تأسیس رشته‌های جدید در دانشگاه
د) تهیه نرخنامه‌ تدوین و بازنگری برنامه‌‌های درسی دانشگاه
ه) ‌ترمیم و ارتقای وجهه بیرونی دانشگاه با گسترش تعاملات با معاونت آموزشی وزارت عتف، شورای تحول و سایر نهادهای موثر بر تصویب رشته‌ها
و) تدوین چارچوب کمی ترکیب واحدها در برنامه‌های درسی: دوره کارشناسی ارشد پیوسته (سال ۱۳۹۸)، دوره دکتری (سال ۱۳۹۹)، دوره کارشناسی ارشد ناپیوسته (سال ۱۴۰۰)

برای ارزیابی این مضمون، باید نیم نگاهی به پایش شاخص های زیر داشته باشیم:
الف) تعداد عقد قراردادهای طراحی یا بازنگری رشته‌/گرایش‌ها
ب) تدوین برنامه درسی رشته‌/گرایش جدید یا بازنگری برنامه‌های درسی موجود
ج) میزان اخذ مجوز برگزاری رشته/گرایش جدید


 

در تصویر فوق، جداول و نمودارهای پایش شاخص‌های ارزیابی«بازمهندسی سرفصل‌ها و برنامه‌های درسی» نشان داده شده است.
 
 
 

بازمهندسی متون درسی
 

یکی دیگر از مضامین مستخرج از راهبرد سوم، بازمهندسی متون درسی است.
به منظور بازمهندسی متون درسی دو مسیر مهم متصور است:

۱) تالیف و ترجمه کتب درسی توسط اعضای هیات علمی:
در قدم اول کتاب‌هایی که توسط اعضای هیات علمی توسط انتشارات دانشگاه، به رشته تحریر درآمده است، مورد توجه قرار می‌گیرد؛ اما در قدم بعدی، تمرکز بر تعداد کتاب‌های درسی چاپ شده خواهد بود. لازم به ذکر است که ارائه مشوّق‌هایی جهت برانگیختن انگیزش اعضای هیئت‌علمی برای تدوین متون درسی جدید، باید مورد توجه قرار گیرد.

۲) تدوین درسنامه جدید:
طبق سیاست‌های دانشکده‌ها و ستاد آموزش،‌ برای برخی از عناوین درسی که نیازمند تغییرات اساسی بوده و فاقد متون درسی مناسب هستند،‌ از طریق عقد قرارداد با یکی از اعضای هیات علمی اقدام به تدوین درسنامه جدید می‌شود. در این موضوع، تسهیل فرایند تدوین متون درسی مورد توجه قرار گرفته است.


مسئول محوری تحقق راهبرد سوم، معاون آموزش و تحصیلات تکمیلی است.
 
در تصویر فوق، نمودارهای مرتبط با تعداد کتب منتشر شده اعضای هیات علمی توسط انتشارات دانشگاه و تعداد درسنامه‌های تدوین شده را مشاهده می‌کنید.
 
 
 


ارتقای کیفیت فعالیت‌های آموزشی

 

یکی از مضامین مستخرج از راهبرد چهارم، ارتقای کیفیت فعالیت‌های آموزشی از طرق مختلف به‌‌ویژه گنجاندن فعالیت‌های هدفمند مطالعاتی و پژوهشی است.
کیفیت آموزشی در گرو بهبود کیفیت چهار مولفه اصلی می‌باشد که عبارتند از:
۱) استاد
۲) دانشجو
۳) محتوا
۴) کلاس


به غیر از مولفه «استاد» که در مضمون «هیات علمی توانمند و پرانگیزه» مورد اشاره قرارخواهد گرفت، سایر مولفه‌های فوق،‌ هر یک به زیرمحورهایی قابل تقسیم هستند که به مهمترین آنها در تصویر زیر اشاره شده است.

 

همانطور که در تصویر فوق مشاهده می‌کنید، اقدامات اجرایی در جهت تحقق این مضمون در سه بخش کلی صورت گرفته است که عبارتند از:
الف) تقویت توانمندی‌های دانشجویان
ب) بهبود کیفیت محتوای دروس
ج) بهبود کیفیت و کمیت کلاس‌ها و زیر ساخت‌های آموزشی

مسئول محوری تحقق راهبرد چهارم، معاون آموزش و تحصیلات تکمیلی است.

در تصویر زیر نیز نیم نگاهی به وضعیت پایش شاخص های زیر خواهیم داشت:
الف) درصد طرح‌درس‌های ثبت شده در سامانه‌ی آموزش دانشگاه
ب) تعداد واحدهای درسی ارائه شده همراه با سیر مطالعاتی

 
 
 
 
 

گسترش کمی تحصیلات در مقطع دکتری  و  ایجاد  میان  رشته‌ای های  متنوع  و  جذاب

 

یکی از مضامین استخراج شده از راهبرد هفتم، گسترش کمی تحصیلات در مقطع دکتری و ایجاد میان‌رشته‌ای های متنوع و جذاب است. تاکید بر گسترش کمی دوره‌های دکتری، نافی ارتقای کیفی نبوده بلکه همانگونه که در حکم مقام معظم رهبری به اعضای هیات امنا تاکید شده «ارتقای نِصاب دانشگاه برای اعتلای معارف اسلامی و تحول علوم انسانی» مدنظر است. راهبرد شماره هفت به دو مضمون «گسترش مقاطع دکتری ...» و «گسترش دوره‌های فوق دکتری ...» تقسیم شده است.

در راستای اجرایی سازی این مضمون، اقدامات اجرایی مهمی صورت گرفته است که عناوین این اقدامات و زیر محورهای هرکدام از آنها را در تصویر زیر مشاهده می‌کنید.

 
 

مسئول محوری تحقق راهبرد هفتم، معاون آموزش و تحصیلات تکمیلی است.

برای ارزیابی این مضمون، باید به پایش دو شاخص بپردازیم:
۱) تعداد رشته-گرایش جهت پذیرش دانشجو دوره دکتری
۲) تعداد ظرفیت و دانشجویان ثبت‌نام شده قطعی دوره دکتری

در تصویر زیر، نمودار مربوط به پایش شاخص های فوق، نشان داده شده است.

 
 
 
 


 هیات علمی توانمند و پرانگیزه
 

یکی از مضامین مهمی که از راهبردهای دوم، سوم، چهارم، پنجم، هفتم و هشتم مستخرج شده است، هیات علمی توانمند و پرانگیزه است. همانطور که مشخص است این مضمون مستخرج از یک راهبرد نبوده و به نوعی پیش‌نیاز تحقق راهبردهای ذکر شده است؛ چرا که اعضای هیات علمی از جمله‌ مهمترین رکن‌های دانشگاه در مسیر پیشرفت هستند و تحقق بسیاری از راهبردهای دانشگاه متوقف بر انگیزه‌مندی و  توانمندی‌های آنها است.

در تصویر زیر، اقدامات اجرایی در جهت تحقق مضمون « هیات علمی توانمند و پرانگیزه»، نشان داده شده است.

 

مسئول محوری تحقق این مضمون، معاون آموزش و تحصیلات تکمیلی است.

برای ارزیابی این مضمون، باید به پایش دو شاخص بپردازیم:
۱️) روند تعداد اعضای هیات علمی به تفکیک دانشکده
۲) ️روند نمره ارزیابی دانشجویان از استادان


در تصویر زیر، نمودار مربوط به پایش شاخص های فوق، نشان داده شده است.
 

دفعات مشاهده: 561 بار | دفعات چاپ: 96 بار | دفعات ارسال به دیگران: 0 بار | 0 نظر